Vorige week zag ik een TikTok die maandag viral ging. Dinsdag stond mijn hele feed er vol mee. Woensdag begonnen de variaties. Donderdag was het al een beetje saai. Vrijdag? Niemand had het er meer over. Dat is niet overdreven; dat is de nieuwe realiteit.
Trends die vroeger weken leefden, overleven nu amper een werkweek. En dat is niet omdat we lui zijn of geen geduld hebben. Het zit dieper. De manier waarop we online zijn is fundamenteel veranderd, en dat heeft gevolgen die verder reiken dan alleen “oh, die meme is al oud”.
Onze aandacht is korter dan die van een goudvis (letterlijk)
Oké, die goudvis-vergelijking is inmiddels zo vaak gebruikt dat het zelf bijna een meme is. Maar de cijfers blijven schrikken. Vorig jaar hadden we gemiddeld 12 seconden aandacht voor iets. Nu is dat 8,25 seconden. Ter vergelijking: een goudvis houdt het 9 seconden vol.
Wat betekent dat praktisch? Als je video niet binnen drie seconden interessant is, scroll ik door. Als je post geen plaatje heeft, zie ik het niet eens. Als je verhaal niet meteen duidelijk is, krijg je geen tweede kans. Hard, maar waar.
Kijk naar hoe platforms daarop reageren. TikTok, Reels, Shorts, het is allemaal dezelfde filosofie. Kort. Scherp. Nu. De gemiddelde TikTok-gebruiker zit bijna een uur per dag op de app, maar kijkt daar letterlijk honderden video’s. Doe de wiskunde: dat is minder dan een minuut per video, vaak veel minder.
Van maanden naar dagen: hoe snel draait de cyclus nu?
Herinner je je Harlem Shake nog? 2013. Leefde maandenlang. Ice Bucket Challenge? Ook maanden. Vijf jaar geleden? Weken.
Nu niet meer. Die feta pasta die iedereen maakte? Piekte in een weekend. Die nieuwe dance? Drie dagen. Muziek op TikTok? Een nummer wordt viral, iedereen gebruikt het, binnen een week is het overused.
Algoritmes spelen hier een grote rol. TikTok en Instagram leren real-time wat je interessant vindt. Maar ze merken ook razendsnel wanneer mensen iets zat worden. Engagement daalt? Het algoritme pusht iets nieuws. De machine heeft geen sentiment.
Voor creators wordt het window steeds smaller. Te vroeg en niemand snapt de referentie. Te laat en mensen denken “doe niet zo 2023”.
Waarom sterven trends zo snel?
Ten eerste: er is te veel. Elke minuut komen er 500 uur aan video bij op YouTube. Miljarden video’s per dag op TikTok. Zelfs de beste dingen worden bedolven onder nieuw materiaal.
Ten tweede: platform-hopping. Een trend begint op TikTok, komt op Instagram, belandt op YouTube. Maar tegen die tijd is de oorspronkelijke community drie trends verder.
En dan is er het kopieergedrag. Zodra iets werkt, maken duizend anderen hetzelfde. Binnen een dag zie je eindeloze varianten. Mensen worden daar moe van.
Het bizarre van viral zijn zonder impact te maken
Hier wordt het interessant: je kunt tegenwoordig miljoenen views scoren en toch niks bereiken. Echt waar. Een video gaat viral, mensen kijken, lachen misschien, en scrollen door. Geen like, geen comment, geen save. Het verdwijnt gewoon in de feedstroom.
Dat heet “passive virality”: bereik zonder betrokkenheid. Het is het verschil tussen gezien worden en onthouden worden. En dat tweede is waar het om draait. Liever honderd mensen die echt met je content bezig zijn dan een miljoen die het alleen maar gezien hebben.
Steeds meer slimme mensen snappen dit. Ze jagen niet meer op die ene viral hit. Ze bouwen iets wat blijft plakken bij een kleinere groep. Minder spectaculair, maar duurzamer.
Moet je dan achter elke trend aan rennen?
Nee. Serieus, doe dat vooral niet. Die drang om bij te blijven snap ik, maar het is een valkuil. Als je alleen maar reageert op wat viral is, ben je altijd te laat én verlies je je eigen identiteit.
Het gaat om balans. Natuurlijk moet je flexibel kunnen inspelen op momenten. Maar niet elk moment is jouw moment. Vraag jezelf niet “Is dit viral?”, maar “Past dit bij mij?”. Merken die blind elke trend volgen, verliezen respect. Mensen die alles kopiëren, verdwijnen in de massa.
Wat wél werkt? Echt zijn. Geen gepolijste perfectie, maar iets dat van jou is. Platformen zitten vol met gladde, geoptimaliseerde content. Wat eruit springt zijn de stemmen die anders klinken.
Timing is wel belangrijk (maar niet alles)
Toegegeven, als je vroeg bent bij een opkomende trend, heb je een voordeel. Die eerste 24 tot 48 uur zijn goud waard. Daarna raakt het verzadigd.
Social listening tools kunnen helpen om te zien wat er aankomt voordat het mainstream wordt. En ja, platforms zoals Followersnet kunnen een zetje geven om sneller opgepikt te worden door algoritmes. Maar zie het als een hulpmiddel, niet als oplossing. Slechte content met een boost blijft slechte content.
Kijk naar merken die het goed doen. Duolingo gebruikt trending formats met hun mascotte Duo, maar het past bij hun vibe. Dat werkt. Vergelijk dat met bedrijven die cringy proberen mee te doen met jongerencultuur. Dat werkt niet.
Wordt het nóg sneller? Of komt er een keerpunt?
Goede vraag. Algoritmes optimaliseren steeds meer voor kortere content. Maar er groeit ook weerstand. Mensen worden moe van die constante druk.
Slow content komt terug. Lange YouTube-video’s, podcasts van twee uur, wekelijkse nieuwsbrieven. Niet iedereen wil het ratrace-tempo.
Ook “vibe culture” duikt op: langzamere, mood-driven aesthetics die weken blijven hangen. Cottagecore, dark academia, dat soort dingen hebben meer body dan een dance challenge.
Mijn verwachting? Tweedeling. Een deel blijft razendsnel. Een ander deel wordt bewust langzamer. Beide kunnen bestaan.
Begrijp hoe het spel werkt, maar laat je er niet door opjagen. Viral gaan is leuk, maar het is geen doel. Wat blijft hangen nadat de hype weg is, dat telt.
Focus op wat blijft. Bouw iets herkenbaars. Maak dingen waar mensen iets aan hebben.
Trends verdwijnen. Wat je werkelijk te zeggen hebt, dat blijft.
